SEO analizi nasıl yapılır? Sayfa içi kontrol rehberi

Sayfa içi SEO analizi tek bir soruyu cevaplar: bu sayfa, hedeflediği aramaya cevap verecek durumda mı? Cevap “evet” değilse, dış bağlantı da teknik iyileştirme de bu eksiği kapatmaz. Bu yazıda analizi yedi adımda kuruyor, en sık yapılan hataları ve rakip analizinin kısayolunu veriyoruz.

Adım 1: Tek sayfa, tek kelime

Analiz, bir sayfayı bir hedef ifadeye göre değerlendirmekle başlar. Aynı sayfayı beş farklı kelime için birden optimize etmeye çalışmak, hiçbirinde net olmamakla sonuçlanır.

Hedef ifadeyi seçerken iki şeye bakın: sizin sayfanızın gerçekten cevapladığı soru ve o ifadenin arama hacmi. İkisi uyuşmuyorsa ya sayfayı ya hedefi değiştirin — arada bir yerde durmak en kötü seçenektir.

Adım 2: Arama niyetini doğrulayın

Bu adım, atlandığında bütün emeği boşa çıkaran adımdır. Hedef ifadeyi arayın ve ilk on sonuca bakın: bunlar ne tür sayfalar? Kategori sayfası mı, rehber yazısı mı, karşılaştırma mı, video mu?

Sonuçlar rehber yazısıyla doluysa ve sizin sayfanız bir ürün listesiyse, o kelimede yükselme ihtimaliniz düşüktür — arama motoru o sorguyu soranların ne istediğini zaten öğrenmiştir. İki seçenek vardır: sayfa türünü niyete uydurmak ya da niyeti size uyan başka bir kelime seçmek.

Adım 3: Kelime yerleşimini kontrol edin

Hedef ifade şu alanlarda doğal biçimde geçmeli:

• Başlık etiketi: mümkünse başa yakın, ama cümleyi bozmadan.
• H1: sayfanın görünen ana başlığı.
• Giriş paragrafı: ilk yüz kelime içinde.
• En az bir ara başlıkta: h2 ya da h3.
• Meta açıklama: sıralamayı belirlemez ama tıklama oranını belirler.
• Adres (URL): kısa ve okunabilir olmalı; sonradan değiştirmek maliyetlidir, baştan doğru kurun.

Bu kontrolü SEO analizi aracı otomatik yapar ve hangi alanda geçmediğini tek tek söyler.

Adım 4: Yoğunluğu değil kapsamı düşünün

“Anahtar kelime yoğunluğu %2 olmalı” kuralı uzun süredir geçerli değil. Arama motorları bir sayfanın konuyu kapsayıp kapsamadığına bakar; aynı kelimeyi kaç kez tekrarladığınıza değil.

Kapsam şu demektir: konuyla ilgili doğal olarak beklenen alt başlıklar sayfada var mı? “Desi nedir” sorusuna cevap veren bir sayfada formül, örnek hesap, hangi ürünlerde sorun olduğu ve nasıl düşürüleceği beklenir. Bunlardan biri eksikse sayfa yarım kalmıştır — kelimeyi kaç kez yazdığınızdan bağımsız olarak.

Pratik yöntem: ilk on sonucun ara başlıklarını çıkarın. Onlarda geçip sizde geçmeyen başlıklar, sizin kapsam boşluğunuzdur.

Adım 5: Okunabilirliği ölçün

Okunmayan sayfa dönüşmez. Uzun cümleler, uzun paragraflar ve ara başlıksız metin blokları, mobilde okunamaz hâle gelir. Üç somut ölçüt:

• Ortalama cümle uzunluğu: uzun cümleler Türkçede özellikle yorucudur; yan cümle sayısını sınırlayın.
• Paragraf uzunluğu: mobilde beş satırı geçen paragraf, bir duvar gibi görünür.
• Ara başlık sıklığı: her ekran dolusu metinde bir başlık, okuyucuya nerede olduğunu söyler.

Adım 6: İç bağlantıları kurun

Bir sayfanın site içinden aldığı bağlar, o sayfanın önemine dair sinyaldir. Hiçbir yerden bağ almayan sayfa, sitenizde var ama görünmez.

İç bağ kurarken bağ metnine dikkat edin: “buraya tıklayın” hiçbir şey anlatmaz, hedef sayfanın konusunu söyleyen bir ifade ise hem kullanıcıya hem arama motoruna bilgi verir. Bir de yönü unutmayın — yalnız yeni sayfadan eskiye değil, ilgili eski sayfalardan yeniye de bağ verin. Yeni yayımlanan bir yazı, kimse ona bağ vermezse tek başına kalır.

Adım 7: Ölçün ve bekleyin

Değişikliği yaptıktan sonra sonucu görmek zaman alır. Sayfanın yeniden taranması, değerlendirilmesi ve sıralamanın oturması genelde haftalar sürer.

Bu süre boyunca üst üste değişiklik yapmayın; hangi müdahalenin işe yaradığını ayırt edemezsiniz. Başlangıç sıranızı sıra bulucu ile kaydedin, gelen trafiği trafik analizi ile izleyin ve sabırlı olun.

Rakip analizi kısayolu

Sıfırdan tahmin yürütmek yerine, o kelimede zaten başarılı olan sayfalara bakmak en hızlı yoldur. İlk üç sonucu açın ve şunları çıkarın:

1. Sayfa türü nedir? (rehber, kategori, karşılaştırma, araç)
2. Hangi ara başlıkları kullanmışlar?
3. Yaklaşık ne kadar uzunlar?
4. Hangi soruları cevaplıyorlar, hangilerini atlamışlar?
5. İçerikte tablo, hesaplama, görsel gibi ek unsurlar var mı?

Dördüncü madde en değerlisidir: hepsinin atladığı bir soruyu cevaplayan sayfa, aynı içeriği biraz daha uzun yazan sayfadan çok daha hızlı yükselir.

En sık yapılan beş hata

• Aynı kelimeyi birden fazla sayfaya hedeflemek: sayfalar birbiriyle yarışır, ikisi de yükselemez.
• Başlığı arama motoru için, sayfayı kullanıcı için yazmak: ikisi uyuşmadığında ziyaretçi hemen çıkar ve bu davranış ölçülür.
• Kapsam yerine uzunluk kovalamak: gereksiz doldurulmuş 3.000 kelime, konuyu kapsayan 800 kelimeden kötüdür.
• Meta açıklamayı boş bırakmak: arama motoru sayfadan rastgele bir cümle seçer ve tıklama oranınızı sizin yerinize belirler.
• Ölçmeden değiştirmek: başlangıç sırası kaydedilmemişse, yaptığınız işin işe yarayıp yaramadığını asla bilemezsiniz.

Sayfa içi analiz tek başına yetmez

Bu yazıdaki adımlar bir sayfanın kendi içindeki uyumu ölçer. Ama sayfa, indekslenemeyen ya da açılmayan bir sitede duruyorsa hiçbiri işe yaramaz. Sitenin teknik zeminini site analizi kontrol listesi yazısında, hız tarafını sitem neden yavaş açılıyor yazısında ele aldık. Sıralama şudur: önce site görünsün, sonra sayfa cevap versin, en sonda hızlansın.

E-ticaret sayfalarında analiz nasıl değişir?

Yukarıdaki adımlar bir rehber yazısı için doğrudan uygulanır. Ürün ve kategori sayfalarında ise birkaç fark vardır:

• Ürün sayfasında metin azdır ve olmalıdır. Kapsamı uzun paragraflarla değil, doğru doldurulmuş özellik alanlarıyla, ölçü tablosuyla ve sık sorulan sorularla kurarsınız.
• Kategori sayfası bir liste değil bir cevaptır. "Kadın spor ayakkabı" arayan kişi hem ürünleri hem seçim kriterlerini bekler. Listenin üstüne ya da altına eklenen kısa bir rehber metni, o sayfayı rakiplerinden ayırır.
• Tedarikçi metni kopyalanmaz. Aynı açıklamayı yüzlerce site kullanıyorsa hiçbiri öne çıkmaz. Kendi cümlelerinizle yazılmış üç paragraf, kopyalanmış otuz paragraftan değerlidir.
• Yorumlar içeriğin parçasıdır. Gerçek müşteri yorumları hem kapsamı genişletir hem güncellik sinyali verir; sayfayı siz güncellemeseniz de canlı kalır.

Analizi ne zaman tekrarlamalı?

Sayfa içi analiz bir kerelik iş değildir, çünkü karşılaştığınız şey sabit değil: rakipler içeriklerini güncellerler, arama niyeti zamanla kayar, sizin ürün yelpazeniz değişir. Bir sayfayı yayımlayıp bir daha dönmemek, ilk üç aydan sonra sıra kaybetmenin en yaygın sebebidir.

Pratik ritim şudur: hedef sıraya ulaşan sayfaları altı ayda bir, ulaşamayanları iki ayda bir gözden geçirin. Ulaşamayan sayfada sorulacak soru "ne ekleyeyim" değil, "hangi soruyu hâlâ cevaplamıyorum"dur. Çoğu zaman eksik olan şey kelime değil, konunun bir parçasıdır.

Sık sorulan sorular

Anahtar kelime yoğunluğu ne olmalı?

Belirlenmiş bir hedef oran yoktur ve oranı zorlamak metni bozar. Kelimenin başlıkta, ilk paragrafta ve en az bir ara başlıkta doğal biçimde geçmesi yeterlidir. Asıl belirleyici, sayfanın o konudaki soruları ne kadar kapsadığıdır — yoğunluk değil kapsam.

Bir sayfada kaç anahtar kelime hedeflenmeli?

Bir ana kelime ve onun doğal varyasyonları. İki ayrı niyeti tek sayfada hedeflemek, sayfanın hiçbirinde net olmamasına yol açar. Ayrıca aynı kelimeyi iki sayfada hedeflerseniz sayfalar birbirinin sıralamasını böler.

Değişikliğin etkisini ne zaman ölçmeliyim?

Sayfanın yeniden taranıp değerlendirilmesi zaman aldığı için birkaç gün sonra bakmak yanıltır. Değişikliği yapın, tek seferde tek şey değiştirin ve ölçmeden önce yeterli süre bekleyin. Aynı sayfada üst üste değişiklik yapmak, hangisinin işe yaradığını ölçülemez hâle getirir.

Özet

Sayfa içi analiz, tek sayfa–tek kelime ilkesiyle başlar ve arama niyetini doğrulamakla devam eder. Kelimeyi başlık, h1, giriş ve bir ara başlıkta doğal biçimde geçirin; yoğunluk değil kapsam kovalayın; okunabilirliği ölçün; iç bağları iki yönlü kurun. Rakiplerin atladığı soruyu bulmak, aynı içeriği uzatmaktan çok daha hızlı sonuç verir — ve her değişikliği ölçüp beklemeyi unutmayın.